{"id":3632,"date":"2025-07-03T02:16:56","date_gmt":"2025-07-03T02:16:56","guid":{"rendered":"http:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/?p=3632"},"modified":"2025-07-03T02:16:58","modified_gmt":"2025-07-03T02:16:58","slug":"hukum-cium-kubur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/","title":{"rendered":"Hukum cium kubur"},"content":{"rendered":"\n<p><em>HUKUM MENCIUM KUBUR<\/em><\/p>\n\n\n\n<ol><li>Pendahuluan<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Mencium kubur termasuk dalam perbuatan menghormati (ta\u2019zhim) atau mengambil berkat (tabarruk), bergantung kepada niat dan amalan seseorang.<br>Ulama membezakan antara:<br>\u2022 Mencium kerana sedih, kasih sayang, rindu kepada si mati.<br>\u2022 Mencium kerana tabarruk (mengambil berkat) dengan kubur tersebut.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"2\"><li>Pandangan Ulama Mazhab<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>A. Mazhab Syafi\u2019i<\/p>\n\n\n\n<p>Imam Nawawi dalam al-Majmu\u2019 menegaskan:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cDisunatkan berdiri pada jarak had kubur (kira-kira 1 meter) dan memberi salam serta berdoa. Makruh menyentuh atau mencium kubur kerana perbuatan itu bukan daripada sunnah, bahkan boleh membawa kepada perbuatan melampau (ghuluw) yang dilarang.\u201d\n\n\u2022   Rujukan: Al-Nawawi, al-Majmu\u2019 Syarh al-Muhazzab, Juz 5, Dar al-Fikr, hlm. 310.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Huraian Imam Nawawi:<br>\u2022 Tiada riwayat sahih daripada Nabi \ufdfa atau sahabat yang menyentuh atau mencium kubur.<br>\u2022 Perbuatan itu boleh membawa kepada sangkaan berlebihan sehingga menganggap kubur itu sendiri memberi manfaat atau keberkatan.<\/p>\n\n\n\n<p>B. Mazhab Hanafi<\/p>\n\n\n\n<p>Imam Ibnu Abidin dalam Radd al-Muhtar menukilkan:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cMakruh menyentuh atau mencium kubur kerana tiada nas mengenainya, dan termasuk perbuatan yang tidak dilakukan oleh para salaf.\u201d\n\n\u2022   Rujukan: Ibnu Abidin, Radd al-Muhtar \u2018ala al-Durr al-Mukhtar, Juz 2, Dar al-Fikr, hlm. 236.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Huraian Hanafi:<br>\u2022 Menyentuh atau mencium kubur dianggap perbuatan bid\u2019ah makruh jika tiada keperluan.<br>\u2022 Tidak sampai haram kecuali jika ada iktikad bahawa kubur itu memberi manfaat ghaib (tabarruk syirik).<\/p>\n\n\n\n<p>C. Mazhab Maliki<\/p>\n\n\n\n<p>Imam Al-Dardir menyatakan dalam al-Sharh al-Kabir:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cHaram mencium kubur atau menyapu kubur dengan tangan jika tujuan untuk mengambil berkat darinya. Tetapi jika kerana kasih dan rindu kepada si mati tanpa iktikad tabarruk, maka tidak haram, hanya makruh.\u201d\n\n\u2022   Rujukan: Al-Dardir, al-Sharh al-Kabir \u2018ala Mukhtasar Khalil, Juz 1, Dar al-Fikr, hlm. 422.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Huraian Maliki:<br>\u2022 Mencium kubur haram jika untuk ambil berkat (tabarruk).<br>\u2022 Makruh jika hanya kerana sedih atau rindu kerana tiada contoh daripada Nabi \ufdfa dan sahabat.<\/p>\n\n\n\n<p>D. Mazhab Hanbali<\/p>\n\n\n\n<p>Imam Ibnu Qudamah dalam al-Mughni menukilkan pandangan Imam Ahmad:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cAku tidak tahu ada dalil menyentuh atau mencium kubur Nabi \ufdfa. Sahabat hanya memberi salam dari jauh tanpa menyentuh atau mencium.\u201d\n\n\u2022   Rujukan: Ibnu Qudamah, al-Mughni, Juz 3, Dar al-Fikr, hlm. 560.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Ibnu Muflih al-Hanbali menambah dalam al-Adab al-Syar\u2019iyyah:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cImam Ahmad melarang keras mencium kubur Nabi \ufdfa dan menyifatkannya sebagai bidaah yang melampau (ghuluw).\u201d\n\n\u2022   Rujukan: Ibnu Muflih, al-Adab al-Syar\u2019iyyah, Juz 2, Muassasah al-Risalah, hlm. 285-286.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Huraian Hanbali:<br>\u2022 Larangan keras mencium kubur Rasulullah \ufdfa atau kubur orang soleh.<br>\u2022 Perbuatan itu tiada contoh daripada salaf, dan membuka pintu kepada syirik (ghuluw fi al-ta\u2019zhim).<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"3\"><li>Dalil dan Prinsip Umum Syariat<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Prinsip utama Islam:<br>\u2022 Semua perbuatan ibadah dan ta\u2019zhim perlu berdasarkan nas.<br>\u2022 Larangan ghuluw (melampau) dalam menghormati orang soleh kerana membuka pintu kepada syirik.<\/p>\n\n\n\n<p>Hadis Rasulullah \ufdfa:<\/p>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>\u201cJanganlah kamu melampaui batas dalam agama, sesungguhnya yang membinasakan kaum sebelum kamu ialah melampaui batas dalam agama mereka.\u201d<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>(Riwayat Ahmad, no. 20742; Sahih)<\/p>\n\n\n\n<p>Perbuatan sahabat menziarahi kubur Nabi \ufdfa:<br>\u2022 Memberi salam dari jarak had kubur.<br>\u2022 Tidak menyentuh atau mencium kubur.<br>\u2022 Tiada riwayat sahih bahawa sahabat mencium kubur baginda.<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"4\"><li>Kesimpulan<\/li><\/ol>\n\n\n\n<p>Mencium kubur adalah makruh jika kerana kasih atau rindu. Namun, jika kerana mengambil berkat, hukumnya haram kerana membawa kepada syirik kecil (ghuluw dan tabarruk batil). Cukuplah memberi salam dan berdoa dari jarak had kubur seperti amalan Nabi \ufdfa dan sahabat.<\/p>\n\n\n\n<h1>Rujukan Kitab Muktabar<\/h1>\n\n\n\n<pre class=\"wp-block-code\"><code>1.  Al-Nawawi, al-Majmu\u2019 Syarh al-Muhazzab, Juz 5, Dar al-Fikr, hlm. 310.\n2.  Ibnu Abidin, Radd al-Muhtar, Juz 2, Dar al-Fikr, hlm. 236.\n3.  Al-Dardir, al-Sharh al-Kabir \u2018ala Mukhtasar Khalil, Juz 1, hlm. 422.\n4.  Ibnu Qudamah, al-Mughni, Juz 3, hlm. 560.\n5.  Ibnu Muflih, al-Adab al-Syar\u2019iyyah, Juz 2, hlm. 285-286.<\/code><\/pre>\n\n\n\n<p>Wallahua&#8217;laam.<\/p>\n\n\n\n<p>Disusun Oleh :<br>Ust Asmad Al-Azhari.<br>Alumni Universiti Al-Azhar, Mesir.<br>Ahli GPMM Berdaftar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>HUKUM MENCIUM KUBUR Pendahuluan Mencium kubur termasuk dalam perbuatan menghormati (ta\u2019zhim) atau mengambil berkat (tabarruk), bergantung kepada niat dan amalan<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2132,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[6,42],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.13 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Hukum cium kubur - GPMM<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Hukum cium kubur - GPMM\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"HUKUM MENCIUM KUBUR Pendahuluan Mencium kubur termasuk dalam perbuatan menghormati (ta\u2019zhim) atau mengambil berkat (tabarruk), bergantung kepada niat dan amalan\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"GPMM\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/GabunganPerawatMuslimMalaysia\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-07-03T02:16:56+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-07-03T02:16:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/A8D000E0-B4E8-4AED-A552-13E29C9B8AFB-1024x576.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"576\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"gpmmfrontdesk\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@GPMM_Official\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@GPMM_Official\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"gpmmfrontdesk\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\"},\"author\":{\"name\":\"gpmmfrontdesk\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/person\/b1987196708269be1fb3b4ded6f78daf\"},\"headline\":\"Hukum cium kubur\",\"datePublished\":\"2025-07-03T02:16:56+00:00\",\"dateModified\":\"2025-07-03T02:16:58+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\"},\"wordCount\":321,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization\"},\"articleSection\":[\"MENARIK\",\"Segmen Agama\"],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\",\"url\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\",\"name\":\"Hukum cium kubur - GPMM\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#website\"},\"datePublished\":\"2025-07-03T02:16:56+00:00\",\"dateModified\":\"2025-07-03T02:16:58+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Hukum cium kubur\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#website\",\"url\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/\",\"name\":\"Gabungan Perawat Muslim Malaysia\",\"description\":\"Gabungan Perawat Muslim Malaysia\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization\",\"name\":\"Gabungan Perawat Muslim Malaysia\",\"url\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"http:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Logo-small.jpg\",\"contentUrl\":\"http:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Logo-small.jpg\",\"width\":248,\"height\":90,\"caption\":\"Gabungan Perawat Muslim Malaysia\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.instagram.com\/GPMM.Official\/\",\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCFX_l_7YhVrV4W5JVryh2Dw\",\"https:\/\/www.facebook.com\/GabunganPerawatMuslimMalaysia\",\"https:\/\/twitter.com\/GPMM_Official\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/person\/b1987196708269be1fb3b4ded6f78daf\",\"name\":\"gpmmfrontdesk\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Hukum cium kubur - GPMM","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Hukum cium kubur - GPMM","og_description":"HUKUM MENCIUM KUBUR Pendahuluan Mencium kubur termasuk dalam perbuatan menghormati (ta\u2019zhim) atau mengambil berkat (tabarruk), bergantung kepada niat dan amalan","og_url":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/","og_site_name":"GPMM","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/GabunganPerawatMuslimMalaysia","article_published_time":"2025-07-03T02:16:56+00:00","article_modified_time":"2025-07-03T02:16:58+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":576,"url":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2021\/10\/A8D000E0-B4E8-4AED-A552-13E29C9B8AFB-1024x576.png","type":"image\/png"}],"author":"gpmmfrontdesk","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@GPMM_Official","twitter_site":"@GPMM_Official","twitter_misc":{"Written by":"gpmmfrontdesk","Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/"},"author":{"name":"gpmmfrontdesk","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/person\/b1987196708269be1fb3b4ded6f78daf"},"headline":"Hukum cium kubur","datePublished":"2025-07-03T02:16:56+00:00","dateModified":"2025-07-03T02:16:58+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/"},"wordCount":321,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization"},"articleSection":["MENARIK","Segmen Agama"],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/","url":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/","name":"Hukum cium kubur - GPMM","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#website"},"datePublished":"2025-07-03T02:16:56+00:00","dateModified":"2025-07-03T02:16:58+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/2025\/07\/03\/hukum-cium-kubur\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Hukum cium kubur"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#website","url":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/","name":"Gabungan Perawat Muslim Malaysia","description":"Gabungan Perawat Muslim Malaysia","publisher":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#organization","name":"Gabungan Perawat Muslim Malaysia","url":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Logo-small.jpg","contentUrl":"http:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/Logo-small.jpg","width":248,"height":90,"caption":"Gabungan Perawat Muslim Malaysia"},"image":{"@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.instagram.com\/GPMM.Official\/","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCFX_l_7YhVrV4W5JVryh2Dw","https:\/\/www.facebook.com\/GabunganPerawatMuslimMalaysia","https:\/\/twitter.com\/GPMM_Official"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/#\/schema\/person\/b1987196708269be1fb3b4ded6f78daf","name":"gpmmfrontdesk"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3632"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3632"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3632\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3633,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3632\/revisions\/3633"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2132"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3632"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3632"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.gpmmcare.org\/buletin\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3632"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}